LVVN-MEDEDELINGEN DECEMBER 2003, NR. 37

In deze aflevering:


+ Komende evenementen
++ KANTL-hulde voor Haasse en -prijs voor De Roder
++ Boonlezing - vijftiende editie - in Aalst
++ Wie wint de interuniversitaire Taalunie Scriptieprijs?
++ Feestelijke presentatie Etymologisch Woordenboek deel 1 (A-E)
++ Contraband Willem van Manen + Bernlef
++ Theodor Holman over Gerard Reve
++ "De (on)feilbare kritiek": congres naar aanleiding van eredoctoraat
Kees Fens
++ 9e "Winternachten", internationaal literatuurfestival
++ Eerder aangekondigd


+ Varia
++ Wiljan van den Akker benoemd bij NWO
++ Bibliotheek Universiteit van Amsterdam lanceert beelddatabank
Doopsgezinde Prenten
++ Vernieuwde site over de Nederlandse taal de lucht in


1. KOMENDE EVENEMENTEN


1.1. *KANTL-hulde voor Haasse en -prijs voor De Roder*
Op 5 december organiseert de Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en
Letterkunde een dubbele plechtigheid. Zij brengt hulde aan haar buitenlands
erelid Hella Haasse ter gelegenheid van haar vijfentachtigste verjaardag.
Daarna worden de prijzen van de KANTL voor 2003 uitgereikt. Dit jaar kent
de Academie voor het eerst de vijfjaarlijkse Prijs van de Koninklijke
Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde voor essay toe aan J.H. de
Roder vanwege zijn bundel "Het onbehagen in de literatuur", verschenen bij
Vantilt, Nijmegen, in 2001. Vlaams minister van Cultuur Paul Van Grembergen
zal de prijs aan de laureaat overhandigen.

Wanneer: vrijdag 5 december, 15.00 uur
Waar: Gebouw KANTL, Koningstraat 18, Gent
Aanmelding bij:
http://www.kantl.be/


1.2. *Boonlezing - vijftiende editie - in Aalst*
[ingezonden mededeling van Kunstencentrum Netwerk, Aalst]
De vijftiende editie van de Boonlezing van Kunstencentrum Netwerk gaat door
op 7 december in Aalst.
Om 14.00 interviewt Annemie Tweepenninckx (o.a. Klara) tekenaar en schilder
Pjeroo Roobjee over zijn werk. Roobjee debuteerde in 1966 met de
experimentele roman De nachtschrijver. Sinds 1985 publiceerde hij zeer
regelmatig poëzie, theaterteksten, verhalen en vooral romans. Roobjees
teksten zijn doordrongen van hilarische en groteske tot absurde elementen en
gebeurtenissen waarmee hij op cynische wijze zijn maatschappijkritiek
ventileert. "Meinthe zegt dat hij opdroogt" (2003) is zijn meest recente
roman.

Om 16:00 laten we doctor Rik van Daele aan het woord over Louis Paul Boon en
Reynaert de vos. Louis had een boontje voor Reynaert. Hij maakte met
"Wapenbroeders" (1955) zijn eigen Reynaertroman. De intrigerende studie van
de groei van "Wapenbroeders" leert ons iets over Boons meesterwerk "De
Kapellekensbaan" en openbaart ons de poëtica van Boon.
De lezing verhaalt de ontstaansgeschiedenis, de bronnen en het onthaal van
"Wapenbroeders" en wordt verlucht met diverse voorgelezen fragmenten.

Wanneer: zondag 7 december, vanaf 14.00 uur
Waar: Kunstencentrum Netwerk / Houtkaai z/n B-9300 Aalst
Toegang:  EUR 2.50 voor één of beide literaire activiteiten

Meer info:
t + 32 (0)53 70 97 70 (reservaties)
t + 32 (0)53 78 89 81 (administratie)
f + 32 (0)53 70 97 72
e info@kunstencentrumnetwerk.be
s www.kunstencentrumnetwerk.be


1.3. *Wie wint de interuniversitaire Taalunie Scriptieprijs?*
[ingezonden mededeling van N. Groenendal, Nederlandse Taalunie]
Op 11 december 2003 wordt in Tilburg de Taalunie Scriptieprijs uitgereikt
aan een scriptie over taalkunde/taalbeheersing.
Negen studenten wonnen de intra-universitaire Scriptieprijs en dingen nu mee
naar de interuniversitaire Scriptieprijs.
Dit zijn in alfabetische volgorde:
-Laure Allain (Vrije Universiteit Brussel): Meertalig onderwijs in Brussel:
een etnografische benadering
-Sarah Bernolet (Universiteit Antwerpen): De rol van orthografie bij
woordherkenning in het Nederlands: een aanvulling op morfologisch onderzoek
van Schreuder & Baayen
-Jantine Beuvens (Universiteit van Amsterdam): Het flexibel bijvoeglijk
naamwoord. Een onderzoek naar eerste taalverwerving van de uitzonderingen op
het Nederlandse systeem van de adjectiefflexie
-Eric Daamen (Universiteit van Tilburg): Hoe eenduidig is samenhang in
tekst? Experimenteel onderzoek naar de invloed van semantische en
pragmatische factoren bij de interpretatie van relaties tussen zinnen
-An De Meersman (Universiteit Gent): Wie kwaad doet, boos ontmoet. Synchroon
en diachroon onderzoek naar de frequentste adjectieven voor het concept
'boos'
-Saskia Tuijn (Universiteit Utrecht): Het sturend effect van vragen met
voorbeeldantwoorden in een face-to-face-setting
-Sara Verbrugge (Katholieke Universiteit Leuven): Redeneren met inferentiële
"als-dan"-zinnen. Een experimenteel onderzoek
-Wouter van Wingerden (Universiteit Leiden): Wie wat beweert, die heeft wat.
Relativa in het Nederlands: veranderingen en verklaringen
-Jeroen Wittink (Vrije Universiteit Amsterdam): Het gebruik van tijd als
stofnaam

De uitreiking van de interuniversitaire Scriptieprijs wordt voorafgegaan
door de Win-de-Grote-Taaluniequizbokaal-der-Neerlandistiek, de quiz waarbij
studententeams van verschillende Vlaamse en Nederlandse universiteiten
strijden voor de eer van hun universiteit. De genomineerden voor de
Scriptieprijs stellen tijdens het middagprogramma hun scriptie voor.

Wanneer: donderdag 11 december, v.a. 13.30 uur (de uitreiking is om 15.30
uur)
Waar: Textielmuseum van Tilburg
Iedereen is welkom; graag echter een bericht aan Maya Rispens
(mrispens@ntu.nl) als u op de uitreiking aanwezig wilt zijn.
Voor meer (praktische) informatie kunt u contact opnemen met de Nederlandse
Taalunie, Postbus 10595, 2501 HN Den Haag, e-mail: mrispens@ntu.nl. tel.
+31-70-3469548.


1.4. *Feestelijke presentatie Etymologisch Woordenboek deel 1 (A-E)*
[ingezonden mededeling van Marlies Philippa]
De Kiliaanstichting (Amsterdam), de Koninklijke Academie voor Nederlandse
Taal- en Letterkunde (Gent) en Amsterdam University Press nodigen u
vriendelijk uit voor de feestelijke presentatie van het eerste deel van het
Etymologisch Woordenboek van het Nederlands (A-E).
Programma:
-13.30 uur: Ontvangst met koffie
-14.00 uur Welkomstwoord door dr. Frans Debrabandere
Academische zitting:
-Prof. dr. Arend Quak: Het Oudnederlands in het EWN
-Prof. dr. Luc De Grauwe: Een vergeten getuigenis over variatie binnen het
Nederlands van de 16de eeuw Conrad Gessners Mithridates uit 1555
-Prof. dr. Marlies Philippa: Voorstelling van het woordenboek en
overhandiging van het eerste exemplaar aan de heer Paul Van Grembergen,
Vlaams minister van cultuur
Na afloop (ca. 15.30 uur) receptie in de salons van de Academie.

Wanneer: vrijdag 12 december
Waar: Academiegebouw, Koningstraat 18 in Gent
Alle belangstellenden zijn van harte welkom.
Graag vernemen wij of u aanwezig zult zijn op 12 december.
RSVP naar frans.debrabandere@yucom.be
Voor routeinformatie zie hierboven bij 1.1.


1.5. *Contraband Willem van Manen + Bernlef*
Allerlaatste toernee van 14-koppige topbigband met o.a. Paul van Kemenade.
Jazzminnaar Bernlef draagt relevante teksten voor. Georganiseerd door Hot
House en Burcht Literair. Optreden vindt plaats in de Tuinzaal van Sociëteit
De Burcht.
Voorverkoop vanaf 22 nov. bij de boekhandels De Kler en Kooyker (Breestraat)
en Muziekhandel Velvet, Nieuwe Rijn 34.

Wanneer: vrijdag 12 december, 21.30 uur
Waar: Burgsteeg 14, Leiden
Tel. 071-5142389
Toegang EUR 12,-; donateurs Burcht en houders reductiekaart Hot House EUR
6,-


1.6. *Theodor Holman over Gerard Reve*
[ingezonden mededeling van Openbare Bibliotheek Amsterdam]
In de zondagmiddaglezingenserie spreekt Theodor Holman over Gerard Reve.

Wanneer: zondag 14 december, 15.00 uur
Waar: Openbare Bibliotheek Amsterdam, Prinsengracht 587


1.7. *"De (on)feilbare kritiek": congres naar aanleiding van eredoctoraat
Kees Fens*
[ingezonden mededeling van Marita Mathijsen]
Op 8 januari reikt de Universiteit van Amsterdam aan Kees Fens een
eredoctoraat uit vanwege zijn verdiensten voor de Nederlandse letterkunde
als scherpzinnige en integere criticus en essayist, wiens leeswijze al meer
dan 40 jaar toonaangevend is voor de literaire kritiek.
Ter gelegenheid daarvan organiseert de Leerstoelgroep Moderne Nederlandse
Letterkunde een tweedaags congres, dat vrij toegankelijk is, onder de titel
"De (on)feilbare kritiek".

Op 7 januari worden er in het P.C. Hoofthuis twee plenaire lezingen gegeven.
De eerste zal uitgesproken worden door Uli Jessurun d'Oliveira, met wie Fens
het baanbrekende tijdschrift "Merlyn" opgericht heeft. De tweede wordt
gegeven door prof.dr. Dick van Halsema, die zal spreken over de ontwikkeling
van Fens' kritische opvattingen. Daarna volgen in 7 sessies 24 lezingen van
vakgenoten uit het hele land. Er zijn sessies Objectivisme, Jeugdliteratuur,
Kunstkritiek, Herziene kritiek, Negentiende eeuw, Grensverkeer en Kritiek
als Institutie.

Het congres wordt op 8 januari voortgezet in de Doopsgezinde Kerk aan het
Singel met drie lezingen over toonaangevende critici door Arnold Heumakers
(over Sainte-Beuve), Odin Dekkers (over Matthew Arnold) en Marita Mathijsen
(over Busken Huet). Daarna wordt het eerste exemplaar van Fens' nieuwe
bundel, "Dat oude Europa", uitgereikt. Onder leiding van Frits van Oostrom
volgt een forumdiscussie met Maarten Doorman, Elsbeth Etty, Bas Heijne en
Arnold Heumakers over door Fens aangedragen stellingen. In de middag volgt
in de Lutherse kerk de toekenning van het eredoctoraat, waarbij Fens een
dankwoord zal spreken.

Wanneer/waar: woensdag 7 januari P.C. Hoofthuis, Spuistraat 134, Amsterdam;
donderdag 8 januari Doopsgezinde Kerk, Singel 452 en Aula UvA, Singel 411
Amsterdam
Let op de berichtgeving op http://www.uva.nl/actueel/index.cfm


1.8. *9e "Winternachten", internationaal literatuurfestival*
[ingezonden mededeling van Joosje Klaasse, "Winternachten"]
De negende editie van "Winternachten", internationaal literatuurfestival Den
Haag, vindt plaats van donderdag 15 tot en met zondag 18 januari 2004 in
Theater aan het Spui en Filmhuis Den Haag. Schrijvers en dichters geven in
debatten en voordrachten hun visie op het thema 'toekomst@idealen.nu'; over
toekomstdromen, idealen en utopieën. Daarnaast is er een uitgebreid muziek-
en filmprogramma.

"Winternachten" is uitgegroeid tot een festival van wereldformaat. De meer
dan zestig optredende gasten komen jaarlijks uit Nederland, Indonesië,
Zuid-Afrika, Suriname, de Nederlandse Antillen en Aruba, en dit jaar ook uit
de Verenigde Staten, Australië, India, Nicaragua, Nigeria, Colombia en Sri
Lanka. Het programma is uitgebreider dan ooit en biedt, behalve de twee
gebruikelijke "Winternachten" op vrijdag- en zaterdagavond, een "preview" op
donderdagavond en vier dagprogramma's verdeeld over vrijdag, zaterdag en
zondag.

Zes schrijvers, uit elk van de continenten, schrijven in opdracht van
"Winternachten" een orakelspreuk over de toekomst van hun werelddeel. De
Zuid-Afrikaanse dichteres Antjie Krog zal op vrijdagavond het spits afbijten
met haar orakelspreuk over de toekomst van Afrika, en daarmee het festival
officieel openen.

Toegangskaarten zijn te bestellen via de kassa van Theater aan het Spui
(070-346 52 72) of via het Haags Uitburo (0900-82 82 999). Toegangsprijs
preview: EUR 13,-; toegangsprijs EUR 19,-; toegangsprijzen dagprogramma's:
variërend van EUR 8,- tot EUR 19,-. Op www.winternachten.nl vindt u meer
informatie over het festival.


1.9. *Eerder aangekondigd*
-13 december: LVVN-congres "Nieuwste computertoepassingen in de
neerlandistiek", CFG Un. Leiden
Meer info op www.lvvn.nl/
******************
Bijgewerkt programma!
******************
Opgave bij: j.stroop@uva.nl
-9 januari: 14e ANéLA-Juniorendag, Vrije Universiteit Amsterdam
Meer info: lm.tavecchio@let.vu.nl of fcm.straatsma@let.vu.nl


==> kijk ook altijd even in de nieuwste aflevering van Neder-L, de beste
neerlandistische evenementenbank:
http://www.neder-l.nl


2. VARIA


2.1. *Wiljan van den Akker benoemd bij NWO*
Prof. dr. W.J. van den Akker is benoemd als directeur Instituten Geestes- en
Sociale Wetenschappen van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk
Onderzoek (NWO). Hij blijft tevens als hoogleraar verbonden aan de
Universiteit Utrecht met een onderzoekstaak van twee dagen per week. Dr.
R.T. Jongerius is benoemd als directeur Bedrijfsvoering. De huidige algemeen
directeur drs. C.H. Moen wordt directeur algemene zaken en tevens
directievoorzitter.

Wiljan van den Akker (1954) studeerde Nederlandse taal- en letterkunde aan
de Universiteit Utrecht. Hij promoveerde in 1985 op een dissertatie over de
poëtica van M. Nijhoff. In 1987 werd hij benoemd tot gewoon hoogleraar in de
Moderne Nederlandse Letterkunde aan de Universiteit Utrecht. Hij was als
Senior Fulbright Fellow in 1992-1993 verbonden aan de University of
California, Berkeley. Vanaf 1993 tot heden trad hij op als wetenschappelijk
directeur van het Onderzoekinstituut voor Geschiedenis en Cultuur van de
Universiteit Utrecht. Van 1995 tot 2002 was hij voorzitter van het
Gebiedsbestuur Geesteswetenschappen van NWO.


2.2. *Bibliotheek Universiteit van Amsterdam lanceert beelddatabank
Doopsgezinde Prenten*
[ingezonden mededeling van Gré Ootjers, UB Amsterdam]
Op donderdag 20 november 2003 stelde de bibliotheek van de Universiteit van
Amsterdam de beelddatabank van Doopsgezinde Prenten officieel in gebruik.
Door digitalisering van de prentencollectie van de Doopsgezinde
Bibliotheek zijn de ruim 1500 portretten, historieprenten en afbeeldingen
van gebouwen nu via internet te bekijken. Voor het eerst is een grote
verzameling uit de Bijzondere Collecties van de Universiteitsbibliotheek in
haar geheel digitaal toegankelijk.

De prentencollectie van de Doopsgezinde Bibliotheek is sinds de 18e eeuw
langzaam gegroeid tot haar huidige omvang. De collectie is onderdeel van de
Doopsgezinde Bibliotheek en in 1968 als bruikleen naar de
Universiteitsbibliotheek gekomen. Behalve portretten van doopsgezinde
leraren uit vijf eeuwen - waaronder een grote collectie van de enige
Nederlandse reformator Menno Simons - bevat de databank afbeeldingen van
Luther, Calvijn, Zwingli en vele historische figuren uit de Nederlandse
kerk)geschiedenis. De historieprenten geven een beeld van de vroegste
geschiedenis van de wederdopers, met de geweldadigheden uit 1534/1535,
alsmede de gruwelijkheden waaraan de eerste christenen en - na de
Hervorming - de doopsgezinde martelaren werden blootgesteld. Bouwtekeningen
van gebouwen waarin doopsgezinden bijeenkwamen, prentbriefkaarten en
affiches completeren de beelddatabank.

Aan de ontsluiting van deze prentencollectie is een lang
conserveringstraject vooraf gegaan. Het behoud van de collectie is nu
veiliggesteld en en de collectie is voor een groot publiek toegankelijk
gemaakt. De beelddatabank maakt het mogelijk in de collectie te zoeken of te
bladeren.
Het Digitaal Productiecentrum (DPC), dat ondergebracht is bij de
Universiteitsbibliotheek Amsterdam, is verantwoordelijk voor de technische
realisatie van de beelddatabank.
http://dpc.uba.uva.nl/doopsgezindeprenten


2.3. *Vernieuwde site over de Nederlandse taal de lucht in*
[ingezonden mededeling van Rob Visser, Nederlandse Taalunie]
De Nederlandse Taalunie lanceert haar vernieuwde website:
www.taalunieversum.org. Alles over het Nederlands is vanaf nu te vinden op
één plek. Een schat aan informatie over de Nederlandse taal, onderwijs en
letteren voor docenten Nederlands, taalkundigen, journalisten,
tekstschrijvers, taaltechnici, vertalers en werkzoekenden. Een greep uit het
aanbod:

- Taalkwesties en taaladvies
- Buitenlandse aardrijkskundige namen
- Taal- en spraaktechnologie
- Recente artikelen uit de onderwijsvakbladen op een rij
- Beschrijvingen van onderzoek naar het vak Nederlands
- Goede voorbeelden uit de lespraktijk
- Veelgestelde vragen over het vak Nederlands
- Feiten over de Nederlandse taal
- Toegang tot de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren
- Tijdschrift Taalschrift
- Vacaturebank
- Agenda en nieuws over taal, onderwijs en letteren
- Informatie over de Nederlandse Taalunie
- 1001 koppelingen naar taal-, onderwijs-, en letterenwebsites
- En nog veel meer...

Alle informatie op het Taalunieversum is gratis te raadplegen.